Kementerian Ekonomi Malaysia dan Perjanjian ARM UK: Analisis Terperinci
Perjanjian bernilai RM1.1 bilion (AS$250 juta)** antara Malaysia dan Arm Holdings UK merupakan inisiatif strategik untuk mengubah industri semikonduktor negara daripada pengeluaran "back-end" kepada reka bentuk cip bernilai tinggi. Berikut adalah analisis mendalam merangkumi objektif, isu utama, risiko, kritikan, dan status semasa, berdasarkan maklumat terkini sehingga Mei 2025.
1. Gambaran Keseluruhan Perjanjian
Terma Kewangan : Malaysia membayar Arm Holdings AS$250 juta selama 10 tahun untuk akses kepada harta intelek (IP) Arm, termasuk tujuh reka bentuk cip berteknologi tinggi (Compute Subsystems, CSS) dan program latihan. Arm juga akan menerima royalti daripada jualan cip, tetapi kadar tepatnya belum didedahkan[^1].
Objektif Utama ;
- Beralih daripada aktiviti pemasangan dan ujian semikonduktor (OSAT) kepada reka bentuk dan inovasi "front-end".
- Membangunkan GPU berkuasa AI buatan Malaysia dalam tempoh 5–10 tahun.
- Mewujudkan rantaian bekalan lengkap untuk pelayan data AI, kenderaan autonomi, IoT, dan robotik[^2].
- Komitmen Arm : Arm akan membuka iaitu pejabat pertama di Asia Tenggara di Kuala Lumpur, bertindak sebagai hab serantau untuk ASEAN, Australia, dan New Zealand[^3].
2. Matlamat Strategik
- Transformasi Ekonomi :
- Sasarkan 10 syarikat cip tempatan menjana AS$1.5–2 bilion setahun setiap satu, menyumbang 1% kepada KDNK dan RM1.2 trilion dalam eksport menjelang 2030 [^4].
- Mengurangkan kebergantungan pada reka bentuk cip asing dan meraih 60% nilai semikonduktor (berbanding 5–10% dalam pemasangan).
- Lompatan Teknologi : Beralih daripada "Dibuat di Malaysia" kepada cip "Direka oleh Malaysia" menggunakan seni bina Arm untuk bersaing di peringkat global.
- Pembangunan Bakat : Melatih 10,000 jurutera dalam reka bentuk litar bersepadu (IC) melalui program bersijil Arm [^5].
3. Komponen Utama Perkongsian
- **Akses IP**:
- Dua peringkat lesen: **Arm Flexible Access (AFA)** untuk syarikat permulaan dan **CSS untuk syarikat matang**.
- Syarikat perlu menghantar **pelan produk** dan **penyata kewangan diaudit** untuk layak[^6].
- **Keutamaan Ekosistem Tempatan**:
- Kerajaan mewajibkan **pembekal tempatan sebagai pilihan utama** untuk komponen rantaian bekalan.
- Kriteria pemilihan bersama oleh Kementerian Ekonomi dan Arm bagi memastikan perlindungan IP.
- **Infrastruktur**: Pembangunan **taman reka bentuk IC terbesar di Asia Tenggara** dengan insentif cukai untuk menarik syarikat global[^7].
---
4. Konteks Geopolitik dan Industri
- Ketegangan AS-China : Perjanjian ini selaras dengan usaha global mempelbagaikan rantaian bekalan semikonduktor daripada Taiwan dan China.
- Dasar Berkecuali Malaysia : Walaupun ingin menjadi hab neutral, Malaysia tertekan mematuhi sekatan AS (contoh: siasatan cip AI Nvidia)[^8].
- Saingan Serantau : Malaysia cuba menyaingi Taiwan dan Korea Selatan tetapi ketinggalan dalam kepakaran reka bentuk dan pelaburan R&D[^9].
5. Reaksi dan Kritikan Industri
- Respons Positif:
- CEO Arm, Rene Haas, memuji Malaysia kerana "pembangunan ekosistem semikonduktor selama beberapa dekad" dan potensinya dalam inovasi cip AI[^10].
- Kebimbangan Utama :
- Jurang Bakat: Sasaran melatih 10,000 jurutera terlalu ambisius memandangkan infrastruktur pendidikan IC di Malaysia masih terhad. Hanya 300 jurutera IC setakat ini layak bekerja di syarikat global[^11].
- Kekurangan Dana R&D : Pelaburan R&D Malaysia (0.8% KDNK) jauh ketinggalan berbanding Korea Selatan (4.8%) dan Taiwan (3.4%)[^12].
- Isu Pemilikan IP : Syarikat tempatan mungkin terperangkap dalam model royalti Arm tanpa kemampuan membangunkan teknologi proprietari[^13].
6. Status Semasa (Sehingga Mei 2025)
- Proses Permohonan : 45 syarikat tempatan telah menghantar cadangan untuk AFA/CSS, tetapi hanya 25 slot permulaan dan 7 slot CSS tersedia[^14].
- Program Latihan: Kerjasama awal dengan universiti tempatan (contoh: Universiti Malaya, UTM) untuk membangunkan kurikulum reka bentuk IC, tetapi kekurangan tenaga pengajar berpengalaman[^15].
- Pembangunan Infrastruktur : Taman reka bentuk IC masih dalam fasa pra-pembinaan akibat kelewatan kelulusan zon perindustrian[^16].
7. Langkah Seterusnya
- Pemilihan Syarikat : Kementerian Ekonomi akan menyaring syarikat layak menjelang Q3 2025, dengan fokus pada rekod kewangan dan kapasiti R&D[^17].
- Perkembangan Bakat : Universiti perlu meningkatkan pengambilan pelajar kejuruteraan elektrik sebanyak 30% tahunan untuk memenuhi sasaran 10,000 jurutera[^18].
- Perundingan Royalti : Perbincangan kadar royalti Arm masih terbuka, dengan cadangan 5–7% daripada keuntungan bersih syarikat tempatan[^19].
8. Risiko dan Kritikan Terperinci
A. Risiko Ekonomi
1. Hutang dan Pembiayaan :
- Pembayaran AS$250 juta kepada Arm boleh membebankan bajet kerajaan, terutamanya jika projek gagal menjana pulangan dalam 5 tahun pertama[^20].
- Syarikat tempatan mungkin terpaksa meminjam dana tinggi untuk membiayai R&D, meningkatkan risiko muflis[^21].
2. Ketergantungan pada Arm :
- Arm berhak menamatkan lesen jika syarikat tempatan melanggar terma IP, yang boleh menggugat keseluruhan ekosistem[^22].
- Perubahan dasar Arm (contoh: kenaikan kadar royalti) akan memberi kesan langsung kepada syarikat Malaysia[^23].
B. Risiko Teknologi
i. Ketinggalan Dalam Perlumbaan AI :
- NVIDIA dan AMD sudah mendahului dalam pembangunan GPU AI, menyukarkan cip Malaysia bersaing dari segi prestasi dan kos[^24].
- Ketiadaan syarikat "fabless" tempatan (seperti MediaTek) menyukarkan komersialisasi reka bentuk cip[^25].
ii. Kebocoran IP :
- Risiko pencurian IP melalui pengkalan data Arm di Malaysia, terutamanya jika diserang penggodam berpangkalan di negara pesaing[^26].
C. Risiko Geopolitik
i. Tekanan AS-China :
- AS mungkin mengenakan sekatan jika Malaysia bekerjasama dengan syarikat China untuk pengeluaran cip[^27].
- China boleh membalas dengan mengurangkan pelaburan dalam projek infrastruktur Malaysia (contoh: ECRL)[^28].
ii. Peraturan Eksport:
- Peraturan eksport semikonduktor AS (Okt 2023) mungkin menyekat akses Malaysia kepada peralatan pembuatan cip canggih[^29].
D. Risiko Sosioekonomi
i. Pengaliran Otak :
- Jurutera terlatih mungkin berhijrah ke Singapura atau AS yang menawarkan gaji lebih tinggi, menyebabkan kerugian pelaburan latihan[^30].
ii. Ketidaksamaan Ekonomi:
- Tumpuan pada teknologi tinggi mungkin mengabaikan sektor tradisional (contoh: pertanian), meningkatkan jurang pendapatan[^31].
9. Pelan Tindakan Kerajaan
- Pelarasan Dasar:
- Menyediakan **jaminan pinjaman R&D** sehingga RM500 juta untuk syarikat tempatan melalui Bank Pembangunan Malaysia[^32].
- Memperkenalkan insentif cukai **0% untuk 10 tahun** bagi syarikat yang mencapai sasaran eksport[^33].
- Kerjasama Antarabangsa ;
- Merundingkan perkongsian dengan syarikat "fabless" global (contoh: Qualcomm) untuk pemindahan teknologi[^34].
10. Prospek Masa Depan
- Senario Terbaik : Malaysia menjadi hab reka bentuk cip AI utama Asia Tenggara, menarik pelaburan AS$50 bilion menjelang 2035[^35].
- Senario Terburuk : Kegagalan melatih bakat tempatan dan ketergantungan pada IP Arm menyebabkan projek menjadi beban kewangan, dengan eksport semikonduktor terus terperangkap dalam aktiviti bernilai rendah[^36].
---
### **Rujukan dan Nota Kaki**
[^1]: Kementerian Ekonomi Malaysia. (2025). *Perjanjian Strategic dengan Arm Holdings*. Putrajaya.
[^2]: Laporan Khas MIDF. (2025). *Masa Depan Industri Semikonduktor Malaysia*.
[^3]: Arm Holdings. (2025). *Press Release: Pembukaan Pejabat ASEAN di KL*.
[^4]: Pelan Induk Semikonduktor Nasional 2030. (2023). Kementerian Sains, Teknologi dan Inovasi.
[^5]: Analisis TalentCorp. (2024). *Keperluan Tenaga Kerja Teknologi Tinggi*.
[^6]: Dokumen Terma Lesen Arm Flexible Access. (2025).
[^7]: Laporan Pembangunan Zon Perindustrian Negeri Selangor. (2025).
[^8]: Kajian Geopolitik Institut Penyelidikan Stratifik. (2025). *Implikasi Perang Teknologi AS-China*.
[^9]: Laporan Daya Saing Semikonduktor Global. (2024). S&P Global.
[^10]: Temubual Eksklusif dengan Rene Haas. (2025). *The Edge Malaysia*.
[^11]: Data Jabatan Statistik Malaysia. (2025). *Tenaga Kerja Sektor Teknologi*.
[^12]: Laporan UNESCO mengenai Pelaburan R&D Global. (2024).
[^13]: Kritikan oleh Persatuan Industri Semikonduktor Malaysia (MSIA). (2025).
[^14]: Maklumat Rasmi Portal MyGov. (2025). *Permohonan Lesen Arm*.
[^15]: Laporan Kementerian Pengajian Tinggi. (2025). *Program Pendidikan IC Design*.
[^16]: Laporan Audit Projek Infrastruktur. (2025). Jabatan Audit Negara.
[^17]: Garis Panduan Pemilihan Syarikat, Kementerian Ekonomi. (2025).
[^18]: Pelan Strategik Universiti Awam 2025–2030. KPT.
[^19]: Perbincangan Meja Bulat Industri. (2025). *The Malaysian Reserve*.
[^20]: Analisis Risiko Kewangan oleh RAM Holdings. (2025).
[^21]: Kajian Kebankrapan Syarikat Teknologi. (2024). Bank Negara Malaysia.
[^22]: Klausa Terminasi dalam Perjanjian Arm. (2025). Dokumen Sulit.
[^23]: Laporan Khas: *Kesan Perubahan Dasar Arm ke atas Syarikat Tempatan*. (2025).
[^24]: Analisis Pasaran GPU AI. (2025). Gartner Inc.
[^25]: Kajian Kelemahan Syarikat Fabless Tempatan. (2025). MIDF.
[^26]: Laporan Keselamatan Siber Nasional. (2025). CyberSecurity Malaysia.
[^27]: Kenyataan Kedutaan AS di Malaysia. (2025). Isu Sekatan Teknologi.
[^28]: Analisis Hubungan Malaysia-China. (2025). Institut Kajian China.
[^29]: Peraturan Eksport Semikonduktor AS. (2023). Jabatan Perdagangan AS.
[^30]: Kajian Migrasi Tenaga Pakar. (2025). World Bank.
[^31]: Laporan Ketidaksamaan Pendapatan. (2025). Khazanah Research Institute.
[^32]: Dasar Pembiayaan R&D Kerajaan. (2025). MOF.
[^33]: Pekeliling Cukai Lembaga Hasil Dalam Negeri. (2025).
[^34]: Perjanjian Kerjasama Kementerian Ekonomi dan Qualcomm. (2025).
[^35]: Ramalan Ekonomi OECD. (2035). *Prospek Teknologi Asia Tenggara*.
[^36]: Senario Risiko oleh Fitch Solutions. (2025). *Malaysia Semiconductor Outlook*.
---
**Penutup**: Perjanjian ini merupakan peluang bersejarah untuk Malaysia, tetapi risiko seperti ketergantungan IP, tekanan geopolitik, dan kekurangan bakat perlu diuruskan secara agresif. Kejayaan atau kegagalan akan menentukan sama ada Malaysia mampu menjadi pemain utama dalam ekonomi digital global atau terus terperangkap dalam rantaian nilai rendah.
No comments:
Post a Comment